Hoe PPWR, EPR, CSRD en ESPR samenhangen

Vier wetten, Eén onderliggend probleem: zonder kloppende verpakkingsdata kun je aan geen ervan voldoen. Hieronder lees je wat elke wet vraagt, en voor wie.

Samengeperste plastic flessen — ruwe, ongesorteerde verpakkingsstroom

De PPWR (zie de PPWR-pagina) is de Europese basis: eisen aan het ontwerp en de recyclebaarheid van verpakkingen, met een conformiteitsverklaring als bewijs. Met de EPR wordt in Nederland, en in de rest van Europe per land, de verantwoordelijkheid voor de verwerking van verpakkingsafval geregeld. De vergoeding voor de v erwerking gebeurt in Nederland via de afvalbeheerbijdrage aan Verpact.

CSRD is een aparte, bredere verplichting: een duurzaamheidsrapportage over je hele bedrijfsvoering, waar verpakkingen een van de vele onderdelen van zijn. ESPR raakt niet de verpakking zelf, maar het product erin, en trekt daarmee dezelfde vraag door: gestructureerde, herleidbare productdata.

Voor de veel organisaties is PPWR het meest actuele vraagstuk, terwijl EPR al een langere verplichting is. CSRD is voor een kleinere groep bedrijven verplicht, maar kan via de keten alsnog om verpakkingsdata vragen. ESPR speelt pas zodra jouw productcategorie aan de beurt is, maar wie zijn verpakkingsdata dan al op orde heeft, staat voor. Want met verpakkingsdata die op orde is ontstaan er mogelijkheden voor korting op de afvalbeheerbijdrage voor EPR 

Extended Producer Responsibility: wat het je kost, en wat het je oplevert

EPR

EPR betekent dat jij als producent, importeur of distributeur betaalt voor de afvalverwerking van je eigen verpakkingen. In Nederland loopt dat via Verpact (voorheen het Afvalfonds Verpakkingen): je betaalt een afvalbeheerbijdrage, met een tarief per materiaalsoort.

Breng je verpakkingen op de markt in meerdere EU-landen, dan gelden per land andere regels. Sommige landen kennen een drempel voordat je moet betalen, andere landen (zoals Duitsland) niet.

De kans: goed recyclebare plastic verpakkingen komen in aanmerking voor korting via tariefdifferentiatie, in potentie tot 60 cent per kilogram. Om die korting te claimen, moet je gedetailleerde materiaaldata aanleveren: gewichten, specificaties, foto's, en bewijs dat de verpakking aan de technische criteria voldoet. Precies het soort detail dat de meeste organisaties niet paraat hebben.

Duurzaamheidsrapportage: voor wie geldt het nu echt?

CSRD

CSRD verplicht bedrijven om te rapporteren over hun impact op mens, milieu en maatschappij. De regels zijn de afgelopen tijd versoepeld: vanaf boekjaar 2027 geldt de verplichting alleen nog voor ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers én een omzet boven de 450 miljoen euro. Veel bedrijven die eerder dachten hieraan te moeten voldoen, vallen nu (voorlopig) buiten de verplichting.

Toch is CSRD niet zonder gevolgen voor kleinere organisaties. Rapportageplichtige bedrijven vragen via hun keten om duurzaamheidsdata bij hun leveranciers, ook als die leveranciers zelf niet verplicht zijn. Verpakkingen vallen onder een specifiek onderdeel van de rapportagestandaard (ESRS E5: grondstoffengebruik en circulaire economie), dus wie voor een grote klant produceert of levert, krijgt hier dan ook mee te maken.

Digital Product Passport: de volgende laag bovenop de PPWR

DPP

De ESPR (Ecodesign for Sustainable Products Regulation) is sinds medio 2024 van kracht en verplicht steeds meer productgroepen tot een Digital Product Passport: een digitaal, doorzoekbaar dossier met materiaal, herkomst, milieu-impact en informatie over reparatie en recycling. Die verplichting geldt niet in één keer voor alles, maar wordt gefaseerd ingevoerd per productcategorie, van 2026 tot 2030.

Dit is iets anders dan het technisch dossier die de PPWR voor verpakkingen zelf eist, en naar verwachting vanaf 2028 wordt uitgebreid naast gegevens over materiaalsamenstelling, recyclaatgehalte, zorgwekkende stoffen en sorteerinstructies. In de tijd veranderende verplichtingen dus, maar met dezelfde kern: gestructureerde, herleidbare data die je moet kunnen tonen.

Waarom dit jou raakt: valt het product dat je verpakt onder de ESPR, dan moet de verpakkingsdata straks ook een plek krijgen in het Digital Product Passport van dat product. Wie zijn verpakkingsdata nu al op orde heeft, hoeft die stap dan niet opnieuw te zetten.

Niet zeker welke wetgeving voor jou geldt?

Je rol, je markt en je klanten bepalen welke verplichtingen relevant zijn. Vraag een gratis scan aan en we brengen het voor je in kaart.